Getting the oil from the olives. Βγάζονταςτο λάδι από τις ελιές.

We call the olive tree blessed. For thousands of years it is growing around the Mediterranean and gives us the precious fruits, from which we extract the more precious oil. According to the Greek Mythology, it was the gift of Goddess Athena to the people when when she fought with Poseidon over Athens and with that gift she won. The olive oil is something we cannot live without. It is a necessary element of our diet. And it is said that people have lived only with bread and oil in hard times. It used to be the main income of the people at the villages of Crete at older times. Now, with the prices falling constantly and worldwide, it is not worth much of an income, if one counts the cost of keeping the trees, collecting and processing the olives till you get the final product. But we are used to it, and when one has a few trees, one does not like to buy it from the super market, when the trees we have are growing up organically and there are not any fertilizers used, or chemicals and insecticides used on the olives. We produced so much, just to cover the family's needs for a year. And it is fresh and pure and clean.
Ευλογημένο το δένδρο και ευλογημένο και το τελικό προιόν το λάδι. Χιλιάδες χρόνια τώρα γεμίζει τα παράλια της Μεσογείου, το δώρο της Αθηνάς στους ανθρώπους, με το οποίο κέρδισε την διαμάχη της με τον Ποσειδώνα.  Έχομε μάθει και δεν μπορούμε να ζήσωμε χωρίς αυτό. Καθημερινά συμπληρώνει την διατροφή μας, και παλιότερα ήταν ένα σημαντικό εισόδημα των γεωργών μας. Όχι βέβαια τώρα πια, μια και οι τιμές του λαδιού για τον παραγωγό έχουν πέσει σχεδόν στα επίπεδα των τιμών του νερού. Εγώ θα σας τα πω ακριβώς πως είναι τα πράγματα. Στο εργοστάσιο παραγωγής, το λάδι υπολογίζεται περίπου να να πληρωθεί δύο ευρώ το κιλό. Τα εργατικά για το μάζεμα της ελιάς, περίπου καλύπτονται από το λάδι, και άν κανείς υπολογίσει τα καλλιεργητικά έξοδα, τότε το κόστος παραγωγής δεν καλύπτεται. Αυτό που κερδίζει κανείς είναι η ποιότητα του λαδιού που παίρνει. Τα λίγα δένδρα που έχομε, ίσα ίσα για τις ανάγκες της οικογένειας σε λάδι, μεγαλώνουν οικολογικά, χωρίς λιπάσματα, και δεν χρησιμοποιούμε εντομοκτόνα και ψεκάσματα. Έτσι για να έχομε να τρώμε λίγο λαδάκι χωρίς δηλητήρια. Κι ας μας στοιχίζει παραπάνω από ότι θα πληρώναμε αν το αγοράζαμε στο σούπερ μάρκετ.

Sacks, filled with olives are waiting their turn to be processed, outside the factory. Each pile belongs to a different producer.
Σακκιά με ελιές περιμένουν την σειρά τους για να αλεστούν έξω από το εργοστάσιο. Κάθε σωρός ανήκει σε διαφορετικό παραγωγό.

The olives are entering the factory here...
Από εδώ μπαίνουν οι ελιές στο εργοστάσιο...

... and they are taken into a big barrel like facility, where the leaves are blown away from the olives...
... και οδηγούνται σ' ένα μεγάλο βαρέλι, όπου ξεχωρίζουν τα φύλλα από τις ελιές..

... then the olives are being washed...

... στην συνέχεια οι ελιές πλένονται...

... weighted automatically...
... ζυγίζονται αυτόματα...

... and taken to the mill, (the central piece of machinery), where they are being crushed and pulped...
... και οδηγούνται στο σπαστήριο, (το μηχάνημα στο κέντρο) όπου αλέθονται..

Here, the "dough" is stirred for some time, till oil starts appearing on top...
Εδώ η "ζύμη" αναδεύεται συνέχεια μέχρι ν' αρχίσει να εμφανίζεται το λάδι πάνω...

The solid parts and the olive skins are separated and removed from the oil here...
Τα στερεά μέρη (πηρύνες και φλοιός της ελιάς) ξεχωρίζονται και απομακρύνονται εδώ..

And the pure olive oil is flowing out of the centrifugal separator into this tank...

Και τέλος το λαδάκι βγαίνει από τον φυγοκεντρικό διαχωριστήρα και πέφτει σ' αυτήν την δεξαμενή..

Then it is transferred into these containers to be taken away.
Και στην συνέχεια μεταγγίζεται σ' αυτά τα δοχεία για να μεταφερθεί αλλού.

An alternative way of extracting the oil from the olives, (remember an earlier post of mine approximately two months old?) is by crushing and pulping the olives under big stone wheels....

Ένας άλλος τρόπος παραγωγής λαδιού από τις ελιές, (θυμάστε μια παλιότερη ανάρτησή μου πριν δυο μήνες περίπου;), είναι ν' αλεστούν οι ελιές από μεγάλες μυλόπετρες....

 then the "dough" like product, is spread in between large disks like stacks of DVDs, and the juice is squeezed out in these hydraulic presses, then the juice is taken to the centrifugal separator to get the oil. This section of the factory was not working at the time I was there.
και μετά το άλεσμα το ελαιόκαρπου, η ζύμη τοποθετείται ανάμεσα σε δίσκους που μοιάζουν με στήλες από DVD, και σ' αυτά τα υδραυλικά πιεστήρια βγαίνουν οι χυμοί και στην συνέχεια το λάδι από τον φυγοκεντρικό διαχωριστήρα. Αυτό το τμήμα του εργοστασίου δεν ήταν σε λειτουργία όταν ήμουν εκεί.

Doing it like in the old times. Κάνοντας πράγματα, όπως τον παλιό καιρό.

Most of you may have not seen something like this before. In the photograph above, you can see an old oil mill, which the owner has found somewhere in the area where the hotel is, and his love for old things, has reconstructed at a corner of the hotel grounds. I have seen a few myself before in Crete, similar to this one, but only one actually on work, some fifty years ago. In an earlier post of mine last June, I have shown you a similar one, not in working condition though. For the benefit the guests of the hotel, this old "factory", was set up in motion again. And I photographed the whole event to show you how olives were processed in older times, to produce olive oil, a product so valuable in our diet.

Οι περισσότεροι από εσάς δεν θα έχετε δεί κάτι σαν κι αυτό που φαίνεται στην παραπάνω φωτογραφία. Είναι ένας μύλος/ελαιοτριβείο, για το άλεσμα του ελαιόκαρπου όπως γινόταν παλιά. Ο ιδιοκτήτης του ξενοδοχείου το ανακάλυψε κάπου στην περιοχή, και η αγάπη του για τα παλιά πράγματα το ξανάστησε σε μια άκρη του κήπου. Εγώ έχω δεί μερικά σαν κι αυτό στην Κρήτη, αλλά μόνο ένα και μόνο μια φορά να δουλεύει μ' αυτόν τον τρόπο πριν καμμιά πενηνταριά χρόνια. Σε μια παλιότερη ανάρτησή μου, του περασμένου Ιουνίου, δείχνω κάτι σαν κι αυτό, όχι αποκαταστημένο τόσο καλά ούτε σε κατάσταση  που να μπορεί να δουλέψει. Για χάριν των φιλοξενουμένων στο ξενοδοχείο, αυτό το "εργοστάσιο" ξαναδούλεψε, όταν ήμουν εκεί και για χάριν σας, τράβηξα φωτογραφίες από όλη την διαδικασία.

Above, you can see the press, where the oil is extracted, after the olives are crushed to pulp at the mill.

Από πάνω βλέπετε την πρέσσα όπου παράγεται το λάδι, μετά το άλεσμα του ελαιόκαρπου. 

And this is the beautiful engine powering the facility. Literally one horse power engine.

Και αυτή είναι η όμορφη μηχανή που κινεί την εγκατάσταση. Κυριολεκτικά ενός ίππου.

The valuable ripe olives are collected from the trees....

Ο πολύτιμος ελαιόκαρπος συλλέγεται από τα δένδρα....

...and is put under the stone wheels of the mill...

...και τοποθετείται κάτω από τις μυλόπετρες....

... the engine is connected to the system...

... η μηχανή συνδέεται με το σύστημα...

... engine might be stalling and backfiring a little at first...

... μπορεί η μηχανή να κομπιάζει και να ζορίζεται στην αρχή..

...but after a few revolutions, it warms up and running smoother...

...αλλά ύστερα από μερικές στροφές ζεσταίνεται και λειτουργεί πιο ομαλά...

...and the olives start being crushed to pulp...

...και οι ελιές αρχίζουν ν' αλέθονται και να γίνονται πολτός...

...until the pulp looks to something like this...

...μέχρι που ο πολτός μοιάζει με κάτι σαν κι αυτό και  το λάδι αρχίζει να διακρίνεται..

...and the oil starts to be visible..

...then the engine is put to idle...

...τότε η μηχανή δουλεύει εν στάσει...

...the pulp is taken to the press...

...ο πολτός μπαίνει στο πιεστήριο...

... where the liquids are squeezed away from the solid parts...

... όπου τα υγρά αποχωρίζονται από τα στερεά κατάλοιπα με στίψιμο...

...and now you can see the golden color of fresh virgin oil flowing into a wooden container, where it will be left to settle for a while and the heavier liquids like water will go to the bottom and the pure oil will be collected from the top.

... και τώρα βλέπετε το αγνό χρυσό χρώμα του φρέσκου παρθένου ελαιόλαδου που τρέχει σ' ένα ξύλινο δοχείο, όπου τα βαρύτερα υγρά θα κατασταλλάξουν στον πάτο και από πάνω θα μαζευτεί το αγνό λάδι.

PS. This was a long one but I had to show you the whole process in one post. I also feel the need to clarify a few more points. This is the old way oil was extracted from the olives. A large percentage of the product was lost during the process which was not perfect, but it was the only way to extract oil in the old days. Now, modern oil producing facilities are made everywhere in the oil producing regions of Greece, which work with centrifugal drums to extract the oil from the pulp, after the olives are washed and crashed. Not a drop of oil is lost during this modern process which is all automated, but I think I still miss the taste of the oil produced the old way.
.

Υ.Γ. Ήταν λίγο μακρυνάρι η ανάρτησή μου, αλλά νομίζω πως δεν θα έπρεπε να την σπάσω σε δυό η περισσότερες, για να σας δείξω πως γινόντουσαν τα πράγματα παλιότερα. Θάθελα επίσης να διευκρινήσω ένα δυό σημεία. Αυτός ήταν ο παλιός τρόπος παραγωγής του ελαιόλαδου. Ένα μεγάλο μέρος του λαδιού χανότανε στην διαδικασία που δεν ήταν τέλεια αλλά ήταν ότι υπήρχε εκείνη την εποχή. Σήμερα, σύγχρονα ελαιοτριβεία έχουνε κατασκευαστεί σε όλες τις εαλιοπαραγωγικές περιοχές της Ελλάδας, όπου αφού καθαριστούν πλυθούν και αλεστούν οι ελιές, το καθαρό λάδι εξάγεται με φυγοκέντρηση. Δεν χάνεται ούτε μια σταγόνα κατά την διάρκεια της παραγωγής που είναι τελείως αυτοματοποιημένη, αλλά εγώ νομίζω πως έχω χάσει την υπέροχη γεύση που είχε το λάδι που παραγότανε με τον παλιό τρόπο.